D\u0131\u015fi\u015fleri Bakan\u0131 Hakan Fidan, CNN T\u00fcrk\u2019te Hande F\u0131rat’la Gece G\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc’nde g\u00fcndemi de\u011ferlendirdi.Bakan Fidan’\u0131n a\u00e7\u0131klamalar\u0131ndan sat\u0131r ba\u015flar\u0131:ABD y\u00f6netimi ve say\u0131n Trump\u2019\u0131n NATO zirvesine kat\u0131laca\u011f\u0131n\u0131 teyit ettiler. Bu NATO toplulu\u011fu i\u00e7in \u00f6nemli bir haber. Ayr\u0131ca Say\u0131n Trump buna kat\u0131l\u0131yor \u00e7\u00fcnk\u00fc davet eden Say\u0131n Erdo\u011fan. E\u011fer davet eden Say\u0131n Erdo\u011fan olmasayd\u0131, kat\u0131lmayacakt\u0131. Bu art\u0131k b\u00fcy\u00fck bir stratejik denklem oldu, bu denklem g\u00fcn\u00fcm\u00fczdeki meydan okumalar\u0131, \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131, s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131, ittifaktaki kaymaklar\u0131 g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde ald\u0131\u011f\u0131n\u0131zda ne kadar b\u00fcy\u00fck bir rol oynad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcrs\u00fcn\u00fcz. Burada Cumhurba\u015fkan\u0131m\u0131z\u0131n k\u00fcresel liderlik vizyonu, geli\u015ftirdi\u011fi ili\u015fki a\u011f\u0131, olu\u015fturdu\u011fu g\u00fcven, insanlar nazar\u0131ndaki prestij ve T\u00fcrkiye’nin geldi\u011fi nokta \u00f6nemlidir. ABD ile y\u0131llar i\u00e7inde ini\u015fli \u00e7\u0131k\u0131\u015fl\u0131 konular\u0131m\u0131z var. Ticaret, ekonomi, e\u011fitim, teknoloji alanlar\u0131nda iyi y\u00fcr\u00fcyen alanlar var, bunlar\u0131 ilerletmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yoruz. \u00d6zellikle jeopolitik konular, Obama d\u00f6neminde ba\u015flayan Suriye’deki politika de\u011fi\u015fikli\u011fi ve rejime olan m\u00fccadelenin DEA\u015e’a d\u00f6nmesi, YPG’nin desteklenmesiyle T\u00fcrkiye’nin milli g\u00fcvenli\u011fine tehdit olu\u015fturan bir politika vard\u0131. Trump’\u0131n ikinci d\u00f6neminde bu terk edildi. Bu en b\u00fcy\u00fck sorunun kalkmas\u0131 oldu.L\u00fcbnan’daki bar\u0131\u015f\u0131n sa\u011flanmas\u0131 konusu \u00f6nemli. Gazze bar\u0131\u015f plan\u0131nda yine bir noktaya kadar beraber \u00e7al\u0131\u015fma imkan\u0131m\u0131z oldu sava\u015f\u0131n durdurulmas\u0131 i\u00e7in. Belli konularda T\u00fcrkiye-Amerika ili\u015fkileri ger\u00e7ekten iyi oldu\u011fu zaman b\u00f6lgedeki istikrar\u0131 da etkiler durumda oluyor. Biz kendi hedeflerimizin \u00e7ok iyi fark\u0131nday\u0131z, nereye gitmek istedi\u011fimizin \u00e7ok iyi fark\u0131nday\u0131z.”CAATSA KALDIRILAB\u0130L\u0130R”Bir taraftan devam eden konular var, kongre \u00fczerinden y\u0131llar i\u00e7erisinde kalm\u0131\u015f, \u00e7\u00f6z\u00fclememi\u015f konular var. Bunlardan birisi CAATSA meselesi. Yani T\u00fcrkiye ile ilgili spesifik kararlar al\u0131nabiliyor zaman zaman ama hani kurumsal olarak kal\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 olan tek negatif husus \u015fu anda budur. \u00c7\u00fcnk\u00fc T\u00fcrkiye hemen hemen son \u00fc\u00e7 d\u00f6rt y\u0131ld\u0131r b\u00fct\u00fcn yapt\u0131r\u0131mlar\u0131 bir\u00e7ok \u00fclkeden kald\u0131rd\u0131k. Ve \u00e7o\u011fu da idari yapt\u0131r\u0131mlard\u0131. Bir bu kalm\u0131\u015ft\u0131. Bu konuda da biz gereken ad\u0131mlar\u0131 at\u0131yoruz. \u00c7\u00fcnk\u00fc hem Say\u0131n Cumhurba\u015fkan\u0131m\u0131z hem Say\u0131n Trump da bunu kald\u0131rma y\u00f6n\u00fcnde g\u00fc\u00e7l\u00fc bir irade var. Ge\u00e7en sene Eyl\u00fcl’de Washington’da bir araya geldi\u011finde iki lider bu konuda irade beyan\u0131nda bulundular. Bakanlara da talimat verildi bu sorunun \u00e7\u00f6z\u00fclmesi i\u00e7in. Genel hatlar\u0131 ile iyi giden bir ili\u015fki var. CAATSA yapt\u0131r\u0131mlar\u0131n\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in baz\u0131 ad\u0131mlar ve \u00e7al\u0131\u015fmalar var. \u0130\u015flemlerin yerine getirilmesi ile Kongrede s\u00fcre\u00e7 ayn\u0131 olmayabilir. Ancak idari anlamda bir s\u0131k\u0131nt\u0131 yok. Kongrede s\u00fcre\u00e7 nas\u0131l gidecek ona bakar\u0131z.\u00a0T\u00fcrkiye\u2019ye y\u00f6nelik genel yapt\u0131r\u0131mlar\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015f\u0131yoruz. CAATSA\u2019n\u0131n yasaya bakan bir durumu var ancak di\u011fer konularda yapt\u0131r\u0131mlar\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in \u00e7ok sistemli \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131m\u0131z oldu. Bu konuda etkilerini g\u00f6r\u00fcyoruz. Bir yandan Halk Bankas\u0131 davas\u0131 di\u011fer yandan T\u00fcrkiye\u2019nin talep etti\u011fi konularda engellerin kald\u0131r\u0131lmas\u0131 ve daha rasyonel bir ili\u015fkiye d\u00f6n\u00fclmesi. NATO \u00fcyesi olmayan ve ABD ile ortak \u00e7\u0131kar\u0131 olmayan bir \u00e7ok \u00fclkeye askeri m\u00fchimmat sat\u0131l\u0131rken T\u00fcrkiye\u2019ye sat\u0131lmamas\u0131 Trump y\u00f6netiminde izah edilir bir durumu yok. Kongreye s\u0131zm\u0131\u015f bir tak\u0131m T\u00fcrkiye aleyhindeki d\u00fc\u015f\u00fcnc\u00fclerin etkisini bu t\u00fcr olaylarda g\u00f6r\u00fcyoruz.F-35 SATI\u015e YASA\u011eI KALKAR MI?(F-35) Orada bir ayr\u0131ma gitmek laz\u0131m. F-35 sat\u0131\u015f yasa\u011f\u0131n\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131yla programa \u00fcretici olarak girmek iki ayr\u0131 konu. Sat\u0131\u015f yasa\u011f\u0131n\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131 daha kolay bir konu, idari bir karar. CAATSA’dan sonra bu olur diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Di\u011fer taraftan programa girme meselesi konsorsiyumun alaca\u011f\u0131 kararla ilgili.\u00a0Ben her zaman s\u00f6yl\u00fcyorum Cumhurba\u015fkan\u0131m\u0131z\u0131n \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir siyasi karizmas\u0131 var. Ben D\u0131\u015fi\u015fleri Bakan\u0131 oldu\u011fumda bize yapt\u0131r\u0131m uygulayan \u00fclkeleri ele almaya ba\u015flad\u0131m.\u00a0Bu ili\u015fkinin de\u011fi\u015fken boyutu var ve sabit taraf\u0131 var. Sabit taraf\u0131 ayn\u0131 ittifak i\u00e7inde olmak. De\u011fi\u015fken taraf\u0131 b\u00f6lgede akt\u00f6rlerin \u00e7\u0131karlar\u0131 de\u011fi\u015fiyor. T\u00fcrkiye-AB ili\u015fkisinde de b\u00f6yle durumlar var. Ukrayna meselesi, Gazze meselesi, Suriye meselesi, \u0130ran meselesi, bir\u00e7ok konuda T\u00fcrkiye’nin ne kadar yap\u0131c\u0131 oldu\u011funu herkes g\u00f6r\u00fcyor. Akt\u00f6rler kar\u015f\u0131lar\u0131nda ne istedi\u011fini bilen g\u00fc\u00e7l\u00fc akt\u00f6r g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcnde beraber \u00e7al\u0131\u015fmak istiyor.ABD’nin di\u011fer \u00fclkelerle olan ili\u015fkileri bizi ne kadar etkiliyor, ona bakmak laz\u0131m.\u00a0TRUMP ANKARA’DA BASIN TOPLANTISI D\u00dcZENLER M\u0130?Burhanettin Bey’in i\u015fine kar\u0131\u015fmak istemiyorum, bas\u0131n toplant\u0131s\u0131 onun alan\u0131 ve bu konuda \u00e7ok iyi oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Cumhurba\u015fkan\u0131m\u0131z bakanlardan haz\u0131rl\u0131klarla ilgili raporlar ald\u0131. Sadece ABD ile de\u011fil \u0130ngiltere, Almanya, Fransa ile de g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fclecek. Hepsi i\u00e7in \u00e7ok iyi haz\u0131rlan\u0131l\u0131yor. Ba\u015fka Hasan Bey olmak \u00fczere inan\u0131lmaz tertipli bir haz\u0131rl\u0131k var.\u00a0“T\u00dcRK\u0130YE’N\u0130N YAPICI ROL\u00dcN\u00dc HERKES G\u00d6R\u00dcYOR”Bir\u00e7ok konuda T\u00fcrkiye\u2019nin ne kadar yap\u0131c\u0131, istikrarla\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 bir rol\u00fc oldu\u011funu herkes g\u00f6r\u00fcyor. Dolay\u0131s\u0131yla bu rol, asl\u0131nda Amerika Birle\u015fik Devletleri gibi ger\u00e7ekten k\u00fcresel manada kendisine gere\u011finden fazla y\u00fck alan bir \u00fclkenin, belli noktalarda T\u00fcrkiye gibi ortaklara g\u00fcvenmesi i\u00e7in bir\u00e7ok neden ortaya \u00e7\u0131kar\u0131yor.Ben tabii \u015f\u00f6yle d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum: Amerika T\u00fcrkiye\u2019yi bir yere konumland\u0131r\u0131r, biz Amerika\u2019y\u0131 bir yere konumland\u0131r\u0131r\u0131z. Her \u00fclke, kendi mill\u00ee stratejisi \u00e7er\u00e7evesinde ba\u015fka \u00fclkeleri ve akt\u00f6rleri bir yere konumland\u0131r\u0131r. Ama bizim durdu\u011fumuz yerden \u015funa bak\u0131yoruz: Ba\u015fkalar\u0131n\u0131n bizi konumland\u0131rd\u0131\u011f\u0131 yerden ziyade, biz kendi mill\u00ee egemenlik anlay\u0131\u015f\u0131m\u0131zla, irademizle ve a\u00e7\u0131k idrakimizle ne istiyoruz, nas\u0131l istiyoruz, niye istiyoruz; bu \u00f6nemli. Ve bunun m\u00fczakeresini yapmak \u00f6nemli.\u015eimdi akt\u00f6rler kar\u015f\u0131lar\u0131nda sorumlu, ne istedi\u011fini bilen ama rasyonel; herkes i\u00e7in istikrarla\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 bir rol oynayan bir akt\u00f6r g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc zaman, bu konuda herkes sizinle \u00e7al\u0131\u015fmak istiyor a\u00e7\u0131k\u00e7as\u0131. Ben Amerika\u2019n\u0131n k\u00fcresel rekabette yeni bir a\u015famaya geldi\u011fini g\u00f6r\u00fcyorum. \u00c7in ile ilgili konularda \u00e7ok ciddi bir politika de\u011fi\u015fimi olmas\u0131 laz\u0131m. Donald Trump y\u00f6netiminin ortaya koydu\u011fu mill\u00ee g\u00fcvenlik siyaset belgesine bakt\u0131\u011f\u0131n\u0131z zaman, asl\u0131nda \u00e7ok radikal, devrimci bir yeniden tan\u0131mlama var; b\u00fct\u00fcn uluslararas\u0131 ili\u015fkileri yeniden tan\u0131mlayan bir yakla\u015f\u0131m var. Bununla ilgili daha \u00f6nce de konu\u015ftuk.\u015eimdi bu perspektiften bakt\u0131\u011f\u0131n\u0131z zaman, sadece T\u00fcrkiye ile ilgili de\u011fil; b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyayla ilgili, eski ve yeni b\u00fct\u00fcn m\u00fcttefikleriyle alakal\u0131 bir yeniden okuma i\u00e7erisinde.TRUMP’IN T\u00dcRK\u0130YE’YE TE\u015eEKK\u00dcR\u00dcBak\u0131n, o kadar kritik, yo\u011fun ve riske a\u00e7\u0131k bir s\u00fcre\u00e7teyiz ki\u2026 Bir taraftan sava\u015f var ve bu sava\u015f giderek yayg\u0131nla\u015fma riski g\u00f6steriyor; co\u011frafi olarak, s\u00fcre olarak, kullan\u0131lan silahlar olarak\u2026 Belli noktalarda hi\u00e7bir \u015fekilde geri d\u00f6n\u00fclememe riskinin oldu\u011fu bir yer.Sava\u015f\u0131 durdurmak i\u00e7in zamanla yar\u0131\u015f\u0131yoruz. Taraflar aras\u0131ndaki g\u00fcven bunal\u0131m\u0131 o kadar y\u00fcksekti ki, onlar\u0131n tek ba\u015f\u0131na birbirleriyle konu\u015fabiliyor olmas\u0131 bile bunu a\u015fmaya hi\u00e7bir \u015fekilde yetmez.Dolay\u0131s\u0131yla her iki taraf nezdinde de g\u00fcvenilir akt\u00f6rlerin sesinin duyulmas\u0131, bu t\u00fcr durumlarda vazge\u00e7ilmez bir ihtiya\u00e7. T\u00fcrkiye tam da burada, her iki \u00fclkenin nezdinde; Cumhurba\u015fkan\u0131m\u0131z\u0131n y\u0131llard\u0131r ortaya koydu\u011fu tutarl\u0131, vizyoner \u00e7izgi ve olu\u015fturdu\u011fu g\u00fcvenilir, d\u00fcr\u00fcst ortak profiliyle \u00e7ok \u00f6nemli bir rol oynad\u0131. Ben hat\u0131rl\u0131yorum, ka\u00e7 gece s\u0131rf bu yo\u011fun diplomasi nedeniyle iki taraf aras\u0131nda, hem bar\u0131\u015f\u0131rlarken hem birbirlerini vururken, ileti\u015fim y\u00fcr\u00fctmek zorunda kald\u0131k. \u0130ki taraf da bizi ar\u0131yor, mesaj iletmemizi istiyor.Pakistan tabii ki ciddi bir rol oynuyor ama bazen onun rol\u00fc de yetmiyor. Katar devrede. Ve bu \u00fc\u00e7 \u00fclke Katar, Pakistan, T\u00fcrkiye birbirleriyle de \u00e7ok dostane, karde\u015f\u00e7e ve ayn\u0131 zamanda stratejik ortak. Bu bizim i\u00e7in fevkalade \u00f6nemli. Ben hem Katar\u2019\u0131n hem Pakistan\u2019\u0131n ortaya koydu\u011fu arabuluculu\u011fu takdir ediyorum. T\u00fcrkiye\u2019nin ortaya koydu\u011fu \u00e7abay\u0131 da onlar ayn\u0131 \u015fekilde takdir ediyorlar.”\u0130SRA\u0130L D\u00dcNYANIN SORUNU”\u0130srail ortaya koydu\u011fu bu politikay\u0131 da belli bir ill\u00fczyonun arkas\u0131na saklam\u0131\u015f ve Bat\u0131 da bunu sat\u0131n almay\u0131 kabul etmi\u015f. Ama ne zaman ki o politika art\u0131k insanl\u0131\u011f\u0131n g\u00f6z\u00fcnde \u00e7al\u0131\u015famaz, inand\u0131ramaz, kand\u0131ramaz h\u00e2le geldi; i\u015fte o zaman herkes riskleriyle ba\u015f ba\u015fa kald\u0131.Bak\u0131n, d\u00fcnyan\u0131n her yerinde \u00fcniversite kamp\u00fcslerinden gazetelere, entelekt\u00fcel platformlara kadar inan\u0131lmaz bir \u0130srail kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131 olu\u015fmu\u015f durumda. Neden? \u00c7\u00fcnk\u00fc g\u00f6z g\u00f6re g\u00f6re katliam yap\u0131yorlar, g\u00f6z g\u00f6re g\u00f6re her yerde istikrars\u0131zla\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 rol oynuyorlar. Eskiden bir iki basit medya hamlesiyle bunu gizleyebiliyorlard\u0131. \u015eimdi bunu gizleyemiyorlar.\u0130srail \u015fu anda, az \u00f6nce tarif etti\u011fim bu yok edici ve uluslararas\u0131 toplumun lanetlenmesine u\u011fram\u0131\u015f imaj\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirmek i\u00e7in yeni bir d\u00fc\u015fman aray\u0131\u015f\u0131 i\u00e7erisinde. Gitti\u011fim yerlerde de bana soruluyor. Ben diyorum ki: \u0130srail kendisine bir d\u00fc\u015fman yaratmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor.Bizim a\u00e7\u0131m\u0131zdan ise, \u0130srail veya herhangi bir akt\u00f6r, mill\u00ee \u00e7\u0131karlar\u0131m\u0131zla b\u00f6lgesel \u00e7\u0131karlar\u0131m\u0131za \u00e7ak\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece kimseden korkacak, \u00e7ekinecek, geri ad\u0131m atacak h\u00e2limiz yok. Bize bir s\u0131k\u0131nt\u0131 yok. Kavga bizim i\u015fimiz; hi\u00e7 problem de\u011fil. Problem \u015fu: \u0130srail sadece benim de\u011fil, d\u00fcnyan\u0131n sorunu. Bunu b\u00f6yle anlatmak gerekiyor. \u0130srail sadece T\u00fcrkiye\u2019nin sorunu de\u011fil, sadece Recep Tayyip Erdo\u011fan\u2019\u0131n meselesi de\u011fil. Say\u0131n Cumhurba\u015fkan\u0131m\u0131z\u0131n buna y\u00fcksek sesle kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kmas\u0131 ayr\u0131 bir konu. Ama bu, insanl\u0131\u011f\u0131n ortak sorunu.D\u00d6RTL\u00dc TOPLANTILARBiz biliyorsunuz ba\u015f\u0131ndan beri b\u00f6lgesel sahiplenme vizyonunu ortaya at\u0131yoruz. Bu asl\u0131nda Gazze \u015eeridi\u2019deki soyk\u0131r\u0131mdan \u00f6nce ba\u015flatt\u0131\u011f\u0131m\u0131z bir s\u00f6ylem s\u00fcreciydi. B\u00f6lge \u00fclkelerinin, b\u00f6lge konular\u0131n\u0131 kendilerinin ele al\u0131p sahiplenmesi ve \u00e7\u00f6zmesi gerekiyor. Bunu hegemon g\u00fc\u00e7lerden beklemek olmuyor; defalarca ya\u015fad\u0131k.Bunun olmas\u0131 i\u00e7in belli \u015fartlar\u0131n ger\u00e7ekle\u015fmesi gerekiyordu. B\u00f6lgedeki ulus devletlerin devletle\u015fme a\u015famalar\u0131n\u0131 tamamlam\u0131\u015f ve i\u015f birli\u011fine haz\u0131r h\u00e2le gelmeleri, menfaatlerini iyi tan\u0131mlamalar\u0131 gerekiyordu. \u00d6zellikle Gazze s\u00fcrecinde olu\u015fturdu\u011fumuz sekiz \u00fclkeli temas grubunun ortak faaliyetleri, ilk defa Arap \u00fclkeleriyle Arap olmayan M\u00fcsl\u00fcman \u00fclkelerin bir araya gelerek b\u00f6lgesel sorunlar\u0131 birlikte sahiplenmesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nemli bir \u00f6rnek oldu.M\u0131s\u0131r ve Suudi Arabistan Arap d\u00fcnyas\u0131n\u0131n iki b\u00fcy\u00fck \u00fclkesi; biri Afrika aya\u011f\u0131nda, biri Arap Yar\u0131madas\u0131\u2019nda. Pakistan, Asya\u2019n\u0131n \u00e7ok \u00f6nemli bir n\u00fckleer g\u00fcc\u00fc. T\u00fcrkiye ise Avrupa\u2019ya, Karadeniz\u2019e, Akdeniz\u2019e ve Kafkasya\u2019ya bakan \u00e7ok \u00f6nemli bir g\u00fc\u00e7.Bu d\u00f6rt \u00fclkenin ortak bir hedef etraf\u0131nda birle\u015fmesi; sorunlar\u0131 \u00e7\u00f6zmesi, ili\u015fki alanlar\u0131n\u0131 ilerletmesi ve b\u00f6lgeyi daha istikrarl\u0131 bir noktaya ta\u015f\u0131mas\u0131 \u00f6nemli. \u00c7\u00fcnk\u00fc g\u00fcc\u00fc \u00e7ok olan akt\u00f6r, g\u00fcc\u00fcn\u00fc iki \u015fekilde kullan\u0131r: Ya d\u00fczen kurucu olur ya d\u00fczen bozucu. Biz \u015funu g\u00f6rd\u00fck ve buna inand\u0131k: Hepimizin ekonomik kalk\u0131nmaya, istikrara ve b\u00f6lgesel bar\u0131\u015fa ihtiyac\u0131 var. N\u00fcfusu y\u00fcksek, co\u011frafyas\u0131 geni\u015f, tehditleri ve meydan okumalar\u0131 b\u00fcy\u00fck \u00fclkeler olarak b\u00f6lgede ciddi bir istikrara ihtiyac\u0131m\u0131z var.NATO 3.0 PERSPEKT\u0130F\u0130Ankara, teknik dille konu\u015facak olursak, NATO 3.0\u2019\u0131n tan\u0131mland\u0131\u011f\u0131 ve kabul edildi\u011fi yer olacak. NATO 1.0, So\u011fuk Sava\u015f d\u00f6nemi; 2.0, So\u011fuk Sava\u015f sonras\u0131 bu zirveye kadar olan d\u00f6nem; 3.0 ise bu zirvede kabul edilip yeni bir a\u015famay\u0131 ba\u015flatacak.Bu a\u015fama \u015fu: \u0130kinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019ndan 2026\u2019ya kadar olu\u015fturulmu\u015f k\u00fclfet payla\u015f\u0131m sistemi art\u0131k ayn\u0131 de\u011fil. De\u011fi\u015fiyor. Amerika\u2019n\u0131n bask\u0131n y\u00fck ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131s\u0131 oldu\u011fu Avrupa g\u00fcvenlik sistemi de\u011fi\u015fiyor. Bu sadece Amerika\u2019n\u0131n zorlamas\u0131 de\u011fil; Avrupal\u0131 \u00fclkelerin de \u201cBa\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131 azaltmal\u0131y\u0131z, kendi y\u00fck\u00fcm\u00fcz\u00fc kendimiz ta\u015f\u0131mal\u0131y\u0131z\u201d dedi\u011fi bir konu. Bizim \u201cb\u00f6lgesel sahiplenme\u201d dedi\u011fimiz \u015feyin daha geni\u015f bir \u00f6l\u00e7ekte uygulanmas\u0131 gibi. Biz de bunu destekliyoruz.Savunma harcamalar\u0131n\u0131n y\u00fczde 2\u2019den y\u00fczde 5\u2019e \u00e7\u0131kmas\u0131 meselesi fevkalade \u00f6nemli. Bunun y\u00fczde 3,5\u2019i \u00e7ekirdek savunma harcamas\u0131, y\u00fczde 1,5\u2019i dolayl\u0131 savunma harcamalar\u0131. B\u00fct\u00fcn \u00fclkelerin bunu kabul ediyor olmas\u0131 tarih\u00ee \u00f6nemde. Bu zirvenin en \u00f6nemli \u00e7\u0131kt\u0131lar\u0131ndan biri, NATO 3.0 dedi\u011fimiz yeni stratejinin hayata ge\u00e7mesi. Bundan sonra kuvvet kayd\u0131rmalar\u0131, kuvvet azaltmalar\u0131, yeni kabiliyetlerin Avrupa\u2019da nas\u0131l geli\u015fece\u011fi, Amerikal\u0131lar\u0131n kuvvet azalt\u0131m\u0131n\u0131n nerede ve nas\u0131l olaca\u011f\u0131 \u00f6nemli s\u0131namalar olacak.AB \u0130LE S\u0130YAS\u0130 VE EKONOM\u0130K \u0130L\u0130\u015eK\u0130LERAvrupa Birli\u011fi\u2019ne diyoruz ki: T\u00fcrkiye de bu i\u015fin i\u00e7inde beraber olursa, bu sadece savunma meselesi olmaz; daha yukar\u0131dan bakal\u0131m, ekonomik a\u00e7\u0131dan da olumlu bir meseleye d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr.\u015eimdi Avrupa Birli\u011fi ile T\u00fcrkiye birlikte yakla\u015f\u0131k 500 milyon ki\u015filik bir n\u00fcfus ve pazar demek. Yani pazar geni\u015fli\u011fi, ekonomik rekabet edebilirlik a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nemli. \u0130\u015f g\u00fcc\u00fc olu\u015fturmada \u00f6nemli, pazar olu\u015fturmada \u00f6nemli, tedarik a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nemli ve marka olu\u015fturabiliyorsunuz. Aksi takdirde rekabet etme g\u00fcc\u00fcn\u00fcz ger\u00e7ekten azal\u0131yor. K\u0131sa vadede Avrupa Birli\u011fi\u2019nin i\u00e7e kapanmac\u0131, korumac\u0131 politikalarla belli sekt\u00f6rleri koruyabilece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Ama uzun vadede bunun \u00e7ok fazla etkili olmayabilece\u011fini de d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum.\u00c7\u00fcnk\u00fc \u00c7in\u2019in ucuz \u00fcretim ve s\u00fcbvansiyona dayal\u0131 \u00fcretim g\u00fcc\u00fcyle Bat\u0131 ekonomileri nas\u0131l rekabet edecek? Bunun net bir re\u00e7etesi yok. \u015eu anda herkes bunu y\u00f6netmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor.ANKARA’DAK\u0130 NATO Z\u0130RVES\u0130’NDE T\u00dcRK\u0130YE’N\u0130N G\u00dcVEN VEREN ROL\u00dcAmerika y\u00f6netimiyle Avrupa\u2019daki akt\u00f6rlerin kavga etmemesi \u00f6nemli. B\u00f6yle bir ihtilaf potansiyelinin oldu\u011fu zaten ortada. Amerika Birle\u015fik Devletleri\u2019nden gelen a\u00e7\u0131klamalar, Avrupa\u2019dan gelen a\u00e7\u0131klamalar, bunlar\u0131n aras\u0131ndaki tezatl\u0131klar, farkl\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fler ve arg\u00fcmanlar\u2026NATO Genel Sekreteri\u2019nin gidip aray\u0131 s\u00fcrekli d\u00fczeltmeye \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131, liderlerin zaman zaman Donald Trump ile g\u00f6r\u00fc\u015fmeleri, en son G7 Zirvesi\u2019nde yap\u0131lan kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 etkile\u015fimler\u2026 Sonras\u0131nda olay ba\u015fka bir boyuta da d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc. Giorgia Meloni ile Amerika Ba\u015fkan\u0131 aras\u0131ndaki mesele de tam olarak kapanm\u0131\u015f de\u011fil.\u015eimdi b\u00f6yle bir sorun var m\u0131? Var. Bunu olgun kar\u015f\u0131lamak laz\u0131m. Amerika\u2019n\u0131n belli konularda bir perspektifi var. Ba\u015fkan Trump diyor ki: \u2018Benim NATO\u2019ya, NATO \u00fcyesi \u00fclkelere ve Avrupal\u0131lara y\u00f6nelik belli ele\u015ftirilerim var.\u2019 Bu onun ele\u015ftirisi. Avrupal\u0131lar\u0131n da savunmalar\u0131 var. Onlar da diyor ki: \u2018Hay\u0131r, baz\u0131 konularda b\u00f6yle olmas\u0131 laz\u0131m. Senin do\u011fru s\u00f6yledi\u011fin yerler var; \u00f6rne\u011fin tarife meselesinde s\u0131k\u0131nt\u0131lar vard\u0131, tamam bunlar\u0131 d\u00fczeltiyoruz. Ama ba\u015fka konularda mesele o kadar basit de\u011fil; bunu farkl\u0131 \u015fekilde ele alal\u0131m.\u2019Cumhurba\u015fkan\u0131m\u0131z\u0131n, az \u00f6nce ifade etti\u011fim gibi, b\u00fct\u00fcn liderler nezdinde g\u00fcven telkin eden, g\u00fcvenilir bir durumu var. Bir akil adam rol\u00fc var. Son zamanlarda Avrupa\u2019da ve Bat\u0131\u2019da s\u00f6ylenen bir ifade var: \u2018Odadaki tek yeti\u015fkin T\u00fcrkiye.\u2019 T\u00fcrkiye\u2019nin bu role gelmi\u015f olmas\u0131 \u00f6nemli.S\u00fcrekli bar\u0131\u015f\u0131, istikrar\u0131, i\u015f birli\u011fini ve yat\u0131\u015ft\u0131r\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 te\u015fvik eden bir akt\u00f6r olmas\u0131 ve g\u00fcndemi bu \u015fekilde ilerletmesi herkesin dikkatle bakt\u0131\u011f\u0131 bir konu. Bat\u0131l\u0131lar y\u0131llard\u0131r kendilerini bu de\u011ferler \u00fczerinden tan\u0131mlad\u0131klar\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorlard\u0131. Ama fiiliyatta, uzun zamand\u0131r ortaya koyduklar\u0131 eylemlerin bunlar\u0131n tersine oldu\u011funu g\u00f6rd\u00fcler. Asl\u0131nda bug\u00fcn bunu fiilen yapan az say\u0131da \u00fclke var ve T\u00fcrkiye bunlardan biri.\u00d6ZEL’\u0130N ‘NATO’ YAZISIEsas\u0131nda Say\u0131n \u00d6zel\u2019in sadece bu yaz\u0131s\u0131nda de\u011fil, b\u00fct\u00fcn uluslararas\u0131 \u00e7a\u011fr\u0131lar\u0131na bakt\u0131\u011f\u0131n\u0131z zaman \u015funu g\u00f6r\u00fcyorsunuz: \u2018Ben burada siyaseten zor durumday\u0131m, gelip bana niye yard\u0131m etmiyorsunuz?\u2019 Asl\u0131nda s\u00f6ylemeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 \u015fey bu.Kendi i\u00e7inde birtak\u0131m siyasi a\u00e7mazlar, \u00e7at\u0131\u015fmalar ve s\u0131k\u0131nt\u0131lar var. Burada baz\u0131 ayr\u0131mlar\u0131 net yapmak laz\u0131m. NATO \u00fcyesi \u00fclkeler veya di\u011fer \u00fclkeler, Cumhurba\u015fkan\u0131m\u0131zla ili\u015fkiye ge\u00e7ti\u011fi zaman; ili\u015fki kurduklar\u0131 yap\u0131 T\u00fcrkiye Cumhuriyeti Devleti\u2019dir, onun Cumhurba\u015fkan\u0131d\u0131r, onun bakanlar\u0131d\u0131r. Her devlet ba\u015fka bir devletle kendi mill\u00ee \u00e7\u0131karlar\u0131 \u00fczerinden ili\u015fki kurar ve y\u00fcr\u00fct\u00fcr. Bu, uluslararas\u0131 ili\u015fkilerin bir numaral\u0131 kural\u0131d\u0131r. Say\u0131n \u00d6zel bunu sanki \u015f\u00f6yle sunmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor: \u2018Siz asl\u0131nda T\u00fcrkiye Cumhuriyeti Devleti\u2019yle de\u011fil, Adalet ve Kalk\u0131nma Partisi ile ili\u015fki kuruyorsunuz.\u2019 Bu mant\u0131k kendi i\u00e7inde \u00e7ok tutarl\u0131 de\u011fil. A\u00e7\u0131k\u00e7as\u0131 bizim \u00e7ok \u00fczerinde durdu\u011fumuz ya da \u00e7ok ciddiye ald\u0131\u011f\u0131m\u0131z bir konu da de\u011fil. Burada daha \u00e7ok kendi i\u00e7 siyasetine d\u00f6n\u00fck bir feryat g\u00f6r\u00fcyoruz.NATO Z\u0130RVES\u0130 \u00d6NCES\u0130 PUT\u0130N \u0130LE G\u00d6R\u00dc\u015eMET\u00fcrkiye\u2019nin herkesle konu\u015fabiliyor olmas\u0131, daha \u00f6nemlisi konu\u015fmay\u0131 asli ara\u00e7 olarak g\u00f6rmesi. Bak\u0131n, biz hep s\u00f6yl\u00fcyoruz: Diplomatlar diplomasi i\u015fini iyi yapmazsa y\u00fck askerlerin omzuna biniyor, ekonominin s\u0131rt\u0131na biniyor. Niye buraya gelelim? Konu\u015fmak gibi t\u00fcketilmesi gereken bir yol varsa, di\u011fer yollar\u0131 kullanmaya da haz\u0131r olmak laz\u0131m.Cumhurba\u015fkan\u0131m\u0131z\u0131n liderlik tarz\u0131na bakt\u0131\u011f\u0131n\u0131z zaman bunu \u00e7ok rahat g\u00f6r\u00fcyorsunuz. Bir defa hi\u00e7bir zaman y\u00f6neten kutupla\u015fmas\u0131 i\u00e7erisine girmiyor. Bu en b\u00fcy\u00fck liderlik \u00f6zelli\u011fi. Sonuca bak\u0131yor. Bu sonuca gitmede etkili hangi arac\u0131 kullanacak? Diplomasiyle ba\u015fl\u0131yor, sonra di\u011fer ara\u00e7lara ge\u00e7iyor. Bunlar\u0131 yaparken de bir \u00e7ekince, endi\u015fe yok. Tek endi\u015fesi, mill\u00ee \u00e7\u0131kar\u0131m\u0131za ne olacak, olmayacak meselesi. \u0130kincisi, ba\u015fka \u00fclkelerin kendisine d\u00fc\u015fman\u0131n\u0131 bizim de ayn\u0131 \u015fekilde d\u00fc\u015fman edinmemize gerek yok. Biz kendimiz yeti\u015fkiniz; kendi dost ve d\u00fc\u015fman ayr\u0131m\u0131m\u0131z\u0131 yap\u0131yoruz. Baz\u0131 ittifaklar\u0131m\u0131z vard\u0131r. NATO\u2019nun i\u00e7erisinde m\u00fcttefikiz. Ama al\u0131nan kararlar her zaman NATO\u2019nun ald\u0131\u011f\u0131 kararlar de\u011fil; Avrupa\u2019n\u0131n kendi ald\u0131\u011f\u0131 kararlar da var. Kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131m\u0131z k\u0131s\u0131mlar var, n\u00f6tr kald\u0131\u011f\u0131m\u0131z k\u0131s\u0131mlar var, kar\u015f\u0131 durdu\u011fumuz kararlar var, sessiz kald\u0131\u011f\u0131m\u0131z k\u0131s\u0131mlar var. Ama bunlar\u0131n hepsi kendi mill\u00ee stratejimiz \u00e7er\u00e7evesinde oluyor. Avrupa\u2019yla, Rusya\u2019yla oturup konu\u015fuyoruz. Ticari ili\u015fkilerimiz var. \u0130ran\u2019la \u00e7ok fazla ili\u015fkilerimiz var. Avrupa\u2019yla inan\u0131lmaz ili\u015fkilerimiz var, NATO\u2019yla ili\u015fkilerimiz var, Asya-Pasifik\u2019te var, her yerle var.Biliyorsunuz Cumhurba\u015fkan\u0131m\u0131z her zaman i\u00e7in Say\u0131n Putin\u2019le isti\u015fare i\u00e7erisinde. \u00c7\u00fcnk\u00fc b\u00f6lgemiz \u00f6nemli. Karadeniz\u2019de s\u00fcregelen sava\u015f bizim i\u00e7in \u00f6nemli. Karadeniz havzas\u0131 \u00f6nemli. Kafkasya bizim i\u00e7in \u00f6nemli. Orta Asya bizim i\u00e7in \u00f6nemli. Orta Do\u011fu bizim i\u00e7in \u00f6nemli. Bir de Afrika k\u0131sm\u0131 var; Libya ve alt b\u00f6lgeler.Buralar\u0131n hepsinde T\u00fcrkiye\u2019nin etkin d\u0131\u015f politikas\u0131, ekonomik politikalar\u0131 ve g\u00fcvenlik politikalar\u0131 var.Cumhurba\u015fkan\u0131m\u0131z\u0131n ad\u0131na ben kabul g\u00f6r\u00fcyorum. Cumhurba\u015fkan\u0131m\u0131z\u0131n mesaj\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131m i\u00e7in kabul ediliyorum. Cumhurba\u015fkan\u0131m\u0131z\u0131n konu\u015faca\u011f\u0131 meseleleri, bana talimat verdi\u011fi konular\u0131 Say\u0131n Putin\u2019e aktar\u0131yorum. Oradaki cevaplar\u0131 ve yorumlar\u0131 al\u0131p kendi de\u011ferlendirmemizi yap\u0131yor, sonra Cumhurba\u015fkan\u0131m\u0131za iletiyoruz. Yani asl\u0131nda bu, benim \u00fczerimden Recep Tayyip Erdo\u011fan ile Say\u0131n Putin\u2019in bir diyalo\u011fu. B\u00f6yle g\u00f6rmek gerekiyor.AB KURUMLARIYLA TEMASLARBence AB kurumlar\u0131yla belli oranda bir canlanma var. \u015eimdiden, dedi\u011fim gibi, komiserler geliyorlar, gidiyorlar. \u00c7ok fazla temas var. Ama daha b\u00fcy\u00fck, somut ve stratejik \u00e7\u0131kt\u0131lara ula\u015fmak i\u00e7in AB\u2019nin kendi i\u00e7inde almas\u0131 gereken baz\u0131 kararlar var. T\u00fcrkiye\u2019de bir niyet ve irade sorunu yok. AB\u2019nin kendi i\u00e7indeki oy birli\u011fine dayal\u0131 konularda birtak\u0131m meseleleri \u00e7\u00f6zmesi laz\u0131m.”FET\u00d6 HEDEFLER\u0130NDEN VAZGE\u00c7M\u0130\u015e DE\u011e\u0130L”T\u00fcrkiye, uzatmadan s\u00f6yleyeyim, bu konuya en y\u00fcksek ihtimamla dikkat etmeli. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u00f6rg\u00fct\u00fcn kurucu lideri \u00f6ld\u00fckten sonra yerine ge\u00e7en y\u00f6netim kadrosu, T\u00fcrkiye\u2019yle ilgili hedeflerinden ve eylemlerinden vazge\u00e7mi\u015f de\u011fil. T\u00fcrk devletine y\u00f6nelik operasyonlar\u0131 devam ediyor. Devleti y\u00f6netenlere y\u00f6nelik operasyonlar\u0131 devam ediyor. Yabanc\u0131larla ortaya koyduklar\u0131 i\u015f birlikleri oldu\u011fu gibi s\u00fcr\u00fcyor.Tabanda da \u201cBiz t\u00f6vbe ettik, pi\u015fman\u0131z; eylemlerden ve T\u00fcrkiye aleyhtarl\u0131\u011f\u0131ndan vazge\u00e7tik, art\u0131k normal hayata d\u00f6n\u00fcyoruz.\u201d \u015feklinde bir yakla\u015f\u0131m g\u00f6rm\u00fcyoruz.Devlet, kendi mill\u00ee g\u00fcvenli\u011fini korumak i\u00e7in, tehdit ya kendini ortadan kald\u0131rana kadar ya da ba\u015fka yollarla elimine edilene kadar, bunu bir mill\u00ee g\u00fcvenlik sorunu olarak g\u00f6rmek zorundad\u0131r. Biz burada y\u00f6netim kesiminde T\u00fcrkiye aleyhtarl\u0131\u011f\u0131na y\u00f6nelik herhangi bir gev\u015feme g\u00f6rm\u00fcyoruz. \u0130\u00e7erideki \u00f6rg\u00fctlenme ara\u00e7lar\u0131n\u0131 kestiklerine ili\u015fkin de bir i\u015faret g\u00f6rm\u00fcyoruz.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
D\u0131\u015fi\u015fleri Bakan\u0131 Hakan Fidan, CNN T\u00fcrk\u2019te Hande F\u0131rat’la Gece G\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc’nde g\u00fcndemi de\u011ferlendirdi.Bakan Fidan’\u0131n a\u00e7\u0131klamalar\u0131ndan sat\u0131r ba\u015flar\u0131:ABD y\u00f6netimi ve say\u0131n Trump\u2019\u0131n NATO zirvesine kat\u0131laca\u011f\u0131n\u0131 teyit ettiler. Bu NATO toplulu\u011fu i\u00e7in \u00f6nemli bir haber. Ayr\u0131ca Say\u0131n Trump buna kat\u0131l\u0131yor \u00e7\u00fcnk\u00fc davet eden Say\u0131n Erdo\u011fan. E\u011fer davet eden Say\u0131n Erdo\u011fan olmasayd\u0131, kat\u0131lmayacakt\u0131. Bu art\u0131k b\u00fcy\u00fck bir stratejik denklem […]<\/p>\n","protected":false},"author":0,"featured_media":54665,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[20],"tags":[256,180,2060,116],"class_list":["post-54664","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-politika","tag-abd","tag-hakan-fidan","tag-nato-zirvesi","tag-siyaset-haberleri"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/daktilock.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/54664","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/daktilock.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/daktilock.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/daktilock.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=54664"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/daktilock.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/54664\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":54666,"href":"https:\/\/daktilock.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/54664\/revisions\/54666"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/daktilock.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/54665"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/daktilock.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=54664"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/daktilock.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=54664"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/daktilock.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=54664"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}